Examen havo-oud Geschiedenis MOEILIJK!

vbimport

#1

Eindexamen havo oude stijl was VEELSTE
MOEILIJK, Iedereen klagen bij het LAKS
http://www.laks.nl

EXAMEN Sux

Greetz Rottochopman


#2

De uitslag!
<BLOCKQUOTE><font size=“1” face=“Verdana, Arial”>code:</font><HR><pre>

EEN NIEUWE EEUW, NIEUWE VERHOUDINGEN?
NEDERLAND 1880 - 1919: OP HET BREUKVLAK VAN TWEE EEUWEN.

1 Goede binnenkomer. Niet moeilijk en verwijst meteen naar de kern van het examenonderwerp.
2a Wat een voortreffelijke prent! Het antwoord op deze vraag is dan ook duidelijk.
b Wie hebben hier de touwtjes in handen? En wie hebben de situatie niet meer in eigen hand? Nogmaals een prachtige prent.
3a Deze punten zijn makkelijk te behalen. Wanneer brengen kinderen geld op en wanneer niet?
b Welke kwestie stond rond 1919 volop in de belangstelling? Natuurlijk niet meer de kiesrecht - en schoolkwestie. Die waren al opgelost!
4a Het verband is…? Dat moet wel duidelijk zijn.
b Als je weet wat de dubbele moraal inhoudt , is deze vraag niet zo moeilijk.
5 Hier moet je vier dingen doen. Twee feitjes ophoesten en denk ook aan emancipatie.
6 De ene liberaal is de andere niet. Je hebt nachtwakers en je hebt VDB’ers.
7 Een heerlijke vraag, iedereen kan hier twee punten scoren.
8 Hier moet je wederom vier dingen doen. Maar, vrouwen en techniek, als dat maar goed gaat.
9 Je kunt hier zes punten halen, je moet dan ook zes dingen doen. En natuurlijk iets van de zedelijkheidswet afweten.
10a Hier kun je alle kanten uit.
b Parlementair of antiparlementair dat is de vraag!
c Hier wordt het weer pittig. Het komt weer op de feitenkennis aan!
d Twee afwegingen maken betekent natuurlijk twee keer enerzijds, anderzijds.

DUITSLAND EN EUROPA, 1945 - 2000

11 Vier dingen te doen. Zorg dat je de rol van de vrouw in de wederopbouw niet vergeet! Een mooie foto, trouwens.
12a Een zeer duidelijke bron. Het antwoord kun je niet missen!
b Ook het antwoord op deze vraag valt niet over het hoofd te zien.
13 Wat valt er hier veel te kiezen. Of, toch niet?
14 Wie goed kijkt zal niet 1 maar 3 argumenten tegenkomen die een voorstander van de volksdemocratie kan gebruiken.
15 Hier zes dingen doen. En over de nodige feitenkennis beschikken. Meer is het eigenlijk niet.
16 Voor wie ging er in 1955 de NAVO - zon schijnen? Makkelijke vraag.
17 Ook deze vraag is niet moeilijk. Je moet natuurlijk wel weten wat er in 1961 gebeurde.
18 Een vraag waar je eventjes voor moet gaan zitten. Denk aan Adenauer en het antwoord laat niet lang op zich wachten.
19 De Oder scheidt nu de Duitsers en de Polen. Hoe was dat voor 1945?
20 Het gaat hier om RAF en Russchische Raketten, goed geRaden!
21 Een vraag om in de gaten te houden. Drie indrukwekkende bronnen over het leven in de DDR. Acht punten maar liefst vallen hier te verdienen. Maar je moet wel zeven dingen goed doen. Deze vraag werd overigens ook in het VWO examen gesteld.
22 Leuke vraag en… je leert nog wat Duits ook!
23 Goed lezen en weer eventjes aan de tweede wereldoorlog denken en het antwoord ligt voor de hand.
24 Hier moet je goed opletten! Dit gesprek vond plaats in september 1989, dus de muur stond nog overeind. Maar wat was er al in Hongarije gebeurd?
25 Leve de euro! Leve de laatste vraag!

ALGEMENE INDRUK VHBO/HAVO EXAMEN GESCHIEDENIS 2000.

Een leuk en evenwichtig examen met prettige bronnen en over het algemeen een heldere en duidelijke vraagstelling.

Hieronder volgen de juiste antwoorden

Een nieuwe eeuw, nieuwe verhoudingen? Nederland 1880-1919: op het breukvlak van twee eeuwen

1 Maximurnscore 2
Uit het antwoord moet blijken dat het liberale overwicht afnam, doordat degenen die dankzij de kiesrechtuitbreidingen stemrecht kregen uit andere maatschappelijke groepen kwamen, dan die waaruit de liberalen hun aanhang haalden.

2 Maximumscore 4

A. Voorbeeld van een juist antwoord is:
De tekenaar beeldt het feminisme af als een groep woeste vrouwen die ‘vrijheid in alles’ voorstaat, waarmee hij zich daartegen uitspreekt
wat aansluit bij het standpunt van de rooms-katholieken rond 1900 dat er geen sprake is van ‘vrijheid in alles’ omdat de taak van de vrouw in het gezin is / die vrouwen geen leidende positie wil geven

Opmerking
Als alleen een beeldelement beschreven wordt, zonder een daarbij aansluitende rooms- katholieke opvatting, mogen er geen scorepunten worden toegekend.

B. Voorbeeld van een juist antwoord is:
De tekenaar beeldt socialistische voormannen af die zich laten meevoeren door de ‘Furiën van de vooruitgang’/ in een op hol geslagen koets die gemend wordt door feministes 4
waarmee de tekenaar de socialisten,'verwijt dat zij de feministen niet in bedwang kunnen houden / dat er een onbeheersbaar proces aan de gang is

Opmerking
Als alleen een element uit de prent beschreven wordt, zonder een daarbij aansluitend verwijt, mogen er geen scorepunten worden toegekend.

3 Maximumscore 3

A. Uit het antwoord moet blijken dat:
de kinderen onmisbaar waren voor het bijeenbrengen van een toereikend gezinsinkomen wanneer de kinderen nog te klein waren om te werken konden zij de noodzakelijke bijdrage aan het gezinsinkomen niet leveren en als zij het ouderlijk huis verlieten om zelf een gezin te stichten kon dat ook niet meer

B. Voorbeeld van een juiste verklaring is:
Rond 1919 werd deze situatie minder aanvaardbaar geacht doordat (één van de volgende):
het ideaal van het moderne gezin waarbij de kinderen een andere rol toebedeeld kregen door bleef werken
uit het aannemen van wetgeving over kinderen / de Arbeidswet/de Leerplichtwet blijkt dat men vond dat kinderen niet meer op jonge leeftijd mochten werken

4 Maximumscore 5
A. Voorbeeld van een juiste redenering is:
de hoofddoelstelling van de Vrouwenbond was het verhogen van het zedelijk bewustzijn, de bestrijding van prostitutie kwam uit deze doelstelling voort, vrouwen die zelf hun geld konden verdienen / niet economisch afhankelijk waren, zouden minder snel tot prostitutie vervallen
(waardoor de eis tot uitbreiding van de mogelijkheden tot betaalde arbeid voor vrouwen
bijdroeg aan het bereiken van de hoofddoelstelling)

Opmerking
Alleen als alle stappen van de redenering aangegeven zijn, mogen er drie scorepunten worden toegekend.

B. Uit het antwoord moet blijken dat de afschaffing van het verbod op het onderzoek naar het vaderschap ertoe leidde, dat nu niet alleen de vrouw maar ook de man aansprakelijk gesteld kon worden voor de gevolgen van het verwekken van een kind

5 Maximumscore 3

Voorbeeld van een juist antwoord is:
Uit twee van de volgende voorbeelden blijkt:
op journalistiek terrein: het eigen dagblad De Standaard werd door Kuyper gebruikt als spreekbuis voor de eigen groep
op politiek terrein: de oprichting van de ARP maakte machtsvorming op politiek terrein mogelijk voor de orthodox-protestanten die Kuyper vertegenwoordigde
op wetenschappelijk terrein: de stichting van de Vrije Universiteit betekende een eerste stap om wetenschap te beoefenen vanuit de eigen beginselen
op kerkelijk terrein: (de Doleantie resulteerde in) de stichting van de Gereformeerde Kerk als eigen kerkelijke organisatie voor een deel van de orthodox-protestanten

Als gemeenschappelijke doelstelling komt hierin de emancipatie van het orthodoxprotestantse volksdeel naar voren

Opmerking
Alleen als na het noemen van twee juiste voorbeelden de juiste algemene doelstelling word genoemd, mogen er drie scorepunten worden toegekend.

6 Maximumscore 4

A. Uit het antwoord moet blijken dat in de statuten de VDB pleit voor een krachtdadig overheidsingrijpen bij de sociale wetgeving / in het economisch leven (de regels 5-7 en de regels 10-12), terwijl de liberale hoofdrichting een zo klein mogelijke overheidsinvloed wil / de nachtwakersstaat wil

B. Uit het antwoord moet blijken dat de sociale gevolgen van industrialisatie de sociale kwestie / de strijd voor verbetering van de leef- en werkomstandigheden van de arbeiders naar voren brengt, wat leidt tot een herziening van de opvatting.over de rol van de overheid die een grotere taak krijgt, zoals de VDB voorstaat in zijn statuten

7 Maximumscore 2

Uit het antwoord moet blijken:
De opvattingen van de partij stemmen overeen met die van de SDAP waar (één van de volgende):
de partij pleit voor algemeen actief en passief kiesrecht voor mannen en vrouwen (de regels 2, 3 en 4)
de partij pleit voor krachtige sociale wetgeving om ongelijkheid te bestrijden (de regels 5, 6 en 7)

De opvattingen van de partij stemmen niet overeen met die van de SDAP waar (één van de volgende):
de partij zich tegen de klassenstrijd opstelt (de regels 8 en 9).
de partij zich keert tegen de afschaffing van het privé- bezit van productiemiddelen (de regels 9 en 10).

8 Maximumscore 2

Voorbeeld van een juist antwoord is (twee van de volgende beeldelementen met het daarbij horende aspect):
Er is een telefooncentrale zichtbaar, dit is illustratief voor de modernisering vanwege het aspect van de groei van de verbindingen/communicatie.
Er is een grote zaal met veel telefonistes zichtbaar, dit is illustratief voor de modernisering vanwege het aspect van de schaalvergroting.
Er is een groot aantal telefonistes zichtbaar, dit is illustratief voor de modernisering vanwege het aspect van de groei van de dienstensector.
Er is zichtbaar sprake van arbeid buitenshuis van (jonge) vrouwen wat illustratief is voor de modernisering vanwege het aspect van verandering van de arbeidsmarkt voor vrouwen.

per juist genoemd beeldelement met aspect van modernisering

Opmerking
Als een beeldelement uit de bron niet gekoppeld wordt aan een bijpassend aspect van
modernisering, mag er geen scorepunt worden toegekend.

9 Maximumscore 6
Uit het antwoord moet blijken:
In bron 4 spreekt Wibaut zich uit tegen de zedelijkheidswetgeving, omdat hij het als een poging van de kapitalistische burgerij beschouwt om onder de negatieve gevolgen van het kapitalisme uit te komen
wat overeenkomt met de socialistische visie omdat hij de kwestie in het licht ziet van de rol van de onderdrukkende burgerij / als onderdeel van de sociale kwestie / de klassenstrijd

In bron 5 spreekt baron Van Wijnbergen zich uit tegen de zedelijkheidswetgeving omdat volgens hem geboortebeperking door voorbehoedmiddelen in alle gevallen onzedelijk is wat overeenkomt met de rooms-katholieke visie dat geboortebeperking tegen de leer van de kerk/de christelijke zedenleer/de door God ingestelde natuurlijke orde is

In bron 6 spreekt D. Simons zich uit tegen de zedelijkheidswetgeving omdat de overheid volgens hem in dit soort kwesties geen partij mag trekken wat overeenkomt met de liberale visie op de overheid die ingrijpen op zedelijk terrein afwijst / wat aansluit bij de liberale opvattingen over de nachtwakersstaat

10 Maximumscore 15

Richtlijnen voor de beoordeling van het historische artikel:
A. Uit het antwoord moet blijken: De landbouwcrisis van de jaren zeventig werkte (tot in de jaren tachtig) door / de mechanisatie op het platteland zorgde voor werkloosheid onder de landarbeiders

Van Domela Nieuwenhuis werd- verwacht dat hij op zou komen voor de belangen van de arme landarbeiders en hen zou helpen in hun strijd

B. Voorbeeld van een juist antwoord is: Na het (mislukte) Kamerlidmaatschap van Domela Nieuwenhuis werd de discussie gevoerd over de vraag of de verdere strijd voor verbetering voor de arbeiders gevoerd moest worden langs parlementaire weg of dat er gekozen moest worden voor de meer revolutionaire weg van de anarchisten / de politieke werkstaking

Jarich zal twijfels hebben gehad over het loslaten van de parlementaire koers en over het middel van de politieke werkstaking, maar hij zal uit bewondering voor de persoon Domela Nieuwenhuis / zijn eerste voorman niet breken met diens beweging

C. Voorbeeld van een juist antwoord is:
de eerste spoorwegstaking van 1903 had als doel een arbeidsconflict op te lossen en verliep succesvol
de tweede spoorwegstaking van 1903 had een politiek karakter / was gericht tegen de ‘worgwetten’ en eindigde in een mislukking

Dit leidde tot verdeeldheid in de socialistische arbeidersbeweging waarbij Domela Nieuwenhuis (met het NAS) zich inzette voor de politieke werkstaking, wat de oprichting van de (moderne) sociaal-democratische vakbeweging (het NVV) tot gevolg had

Jarich zet zich af tegen Domela Nieuwenhuis en kiest voor de parlementaire weg (SDAP) en de moderne vakbeweging (NVV), omdat de mislukking van de tweede spoorwegstaking hem deed inzien dat de politieke werkstaking niet zou leiden tot verbetering voor de arbeiders

D. Voorbeeld van een juist antwoord is:
Met betrekking tot de rol van Domela Nieuwenhuis in de arbeidersbeweging:
Enerzijds is Jarich positief over de rol van Domela Nieuwenhuis, die als een van de eersten leiding heeft gegeven aan het streven naar verbetering voor de arbeidersklasse / als eerste socialistisch afgevaardigde in de Tweede Kamer / de basis heeft gelegd voor de opbouw van de socialistische arbeidersbeweging / de revolutionaire droom heeft vormgegeven

Anderzijds is Jarich negatief over de rol van Domela Nieuwenhuis, omdat die de kloof in de socialistische arbeidersbeweging onoverbrugbaar heeft gemaakt, vanwege zijn opstelling bij de afsplitsing van de SDAP en in 1903 / bij de spoorwegstaking(en). Hij ziet dat de sociaal-democratische tactiek in vakbeweging en parlement duidelijk vruchten heeft afgeworpen / dat de revolutionaire droom op een andere manier verwezenlijkt kon worden
Met betrekking tot de rol van Domela Nieuwenhuis in het leven van Jarich zelf: Enerzijds is Jarich positief over de rol van Domela Nieuwenhuis die als een van de eersten het revolutionaire ideaal heeft geformuleerd / de middelen heeft aangegeven die Jarich heel zijn leven trouw gebleven is, namelijk het streven naar gelijkheid en sociale rechtvaardigheid

Anderzijds is Jarich negatief over de rol van Domela Nieuwenhuis omdat die niet in staat is geweest de beweging bijeen te houden, en daarmee het uitkomen van zijn revolutionaire droom belemmerde

Duitsland en Europa, 1945-2000

11 Maximumscore 2

Voorbeeld van een juist antwoord is (twee van de volgende combinaties van
beeldelement en kenmerk):
Op de foto zijn puinhopen te zien, wat kenmerkend is voor de door bombardementen vernielde Duitse steden van vlak na de oorlog
Op de foto zijn vrijwel alleen vrouwen te zien (die zwaar lichamelijk werk verrichten), dat is kenmerkend voor Duitsland vlak na de oorlog waar een deel van de mannelijke bevolking gesneuveld is / in krijgsgevangenschap zit

per juiste combinatie van beeldelement en kenmerk

Opmerking
Als er na een beeldelement geen kenmerk genoemd wordt, mogen geen scorepunten worden toegekend.

12 Maximumscore 4

Uit het antwoord moet blijken:
A. Door het afwerpen van de ‘ballast’ door Adenauer en zijn Minister voor Vraagstukken betreffende geheel Duitsland, geeft de tekenaar aan dat het bestuur in de Bondsrepubliek een gedeeld Duitsland, in plaats van een eenheid, op de koop toeneemt

B. Door het afbeelden van het dollarteken op de luchtballon/het varkentje, geeft de tekenaar aan dat de houding van beide Duitse bewindslieden tegenover de deling door het kapitalisme beïnvloed wordt / door het economisch belang van het Westen gestuurd wordt

13 Maximuniscore 2

Uit het antwoord moet blijken dat in een volksdemocratie gestemd wordt op door de communistische partij samengestelde lijsten / gewerkt wordt met eenheidslijsten waar de kandidaten van verschillende partijen op staan en waarop in zijn geheel wordt gestemd.

14 Maximumscore 2

Voorbeeld van een juist argument is (één van de volgende):
Het volk vormt een eenheid met dezelfde belangen, dat wordt vertegenwoordigd door de eenheidspartij.
Er is sprake van verschillende politieke stromingen/partijen op de eenheidslijst.

15 Maximumscore 3

Voorbeeld van een juist antwoord is (de drie volgende):

  • een snelle integratie van de Bondsrepubliek in Europa / ‘Westbindung’I’Westintegration’: het streven van Adenauer om, via verdragen met de westerse bondgenoten, te komen tot acceptatie van de Bondsrepubliek

de Frans-Duitse samenwerking:
een verzoening met Frankrijk was essentieel voor de aanvaarding van Duitsland in Europa

  • de ‘Politik der Stärke’:
    vanuit een sterke positie de Sovjetunie en (indirect) de DDR dwingen te praten over ‘Wiedervereinigung’

Opmerking
Als na het noemen van een juist kenmerk geen uitleg volgt, mag geen scorepunt worden toegekend.

16 Maximumscore 2

Uit het antwoord moet blijken dat kort hierna de Bondsrepu’bliek lid van de NAVO mocht worden en dat daardoor de EDG niet meer nodig was.

17 Maximumscore 2

Voorbeeld van een juist antwoord is:
De bouw van de Muur toonde aan dat de druk op de DDR en de Sovjetunie geen resultaat had, omdat zij niet tot concessies konden worden gedwongen, waardoor zijn politiek (de ‘Politik der Stärke’) als mislukt moest worden beschouwd.

18 Maximumscore 4

Voorbeeld van een juist antwoord is:
Als element van verandering:
de regering Brandt zocht daadwerkelijk toenadering tot de DDR via de Sovjetunie
wat verklaard kon worden omdat men de verstarde verhouding tussen Oost- en West-Duitsland wenste te versoepelen

Als element van continuïteit:
de regering Brandt bleef vasthouden aan de weigering de DDR volkenrechtelijk te erkennen
wat verklaard kon worden omdat
in de grondwet het streven naar Duitse eenheid vastgelegd was / het openlijk loslaten van het streven naar eenheid in binnenlands politiek opzicht niet haalbaar was

19 Maximumscore 2

Voorbeeld van een juist antwoord is:
In Polen was men bang dat Duitsland de gebieden terug wilde (revanchisme) die het na de Tweede Wereldoorlog aan Polen had moeten afstaan een aspect dat de angst deed verminderen:
het erkennen van de Oder-Neisse grens

20 Maximumscore 4
Uit het antwoord moet blijken dat Schmidt

  • in het binnenland de Bondsrepubliek bedreigd zag door het terrorisme/links radicalisme van de RAF, waarop hij reageerde met keiharde maatregelen

  • in buitenlands opzicht hij de Bondsrepubliek/Europa bedreigd zag door de plaatsing van SS -20 raketten door de Sovjetunie, waarop hij reageerde door aan te dringen op het aannemen van het NAVO dubbelbesluit/over te gaan tot plaatsing van kruisraketten en onderhandelen over de terugtrekking van de SS - 20 raketten

Opmerking
Alleen voor de juiste combinatie van genoemde bedreiging en daarbij passende tegenmaatregel mogen twee scorepunten worden toegekend.

21 Maximumscore 8
A. Uit het antwoord moet blijken dat als kenmerk van het leven in een Oostblokland als
de DDR ontleend kan worden:
aan bron 10 de politieke controle door de geheime politie/Stasi.
aan bron 11 de afscherming door de overheid van informatie uit het Westen.
aan bron 12 de (werking van de) volksdemocratie.

B. Voorbeeld van een juist antwoord is: Een aspect van de Nischengesellschaft is:

In bron 10 wordt beschreven hoe de ruimte waarin Eva Pieper zich veilig kan terugtrekken steeds kleiner wordt (tot aan haar dagboek toe).

In bron 11 wordt beschreven hoe sterk de scheiding tussen de privé-wereld en de buitenwereld benadrukt wordt / hoe de privé-ruimte wordt afgeschermd.

In bron 12 wordt beschreven hoe de boerin, hoewel zij zich in haar openbare politieke functie moet conformeren aan de politieke lijn, probeert haar eigen (speel)ruimte te creëren om mensen hulp te bieden.

C. Voorbeeld van een juist antwoord is:
De Nischengesellschaft biedt Oost-Duitse burgers de gelegenheid zich terug te trekken in de privé-sfeer, wat de wil tot oppositie-voeren tegen het DDR-bewind verminderd.

22 Maximumscore 3
Voorbeeld van een juist antwoord is:
De juiste chronologische volgorde is:
b. Wir sind das Volk: uit deze eerste leus blijkt het verlangen/de hoop van een groep DDR-burgers naar een meer vrije, eerlijke samenleving in de DDR
c. Wir sind ein Volk: uit deze tweede leus blijkt dat een groep DDR-burgers verwachtte dat aansluiting bij de Bondsrepubliek/hereniging hiervoor de beste voorwaarden bood (en niet de ‘failliete’ DDR)
a. Wir waren das Volk: uit deze derde leus blijkt dat een groep DDR-burgers na de eenwording teleurgesteld/ nostalgisch was

23 Maximumscore 2

Voorbeeld van een juiste antwoord is:
Uit de bron blijkt dat mevrouw Thatcher afwachtend (regel 3) tegenover / ook tegen (de regels 7 en 8) de Duitse wens naar hereniging staat / is
wat verklaard kan worden uit haar angst dat de belangen van de Duitse buurstaten en andere mogendheden in gevaar zullen komen / voor het Duitse (agressieve) verleden

24 Maximumscore 2

Voorbeeld van een juist antwoord is:
Als oorzaak voor de ontwikkeling in de DDR kan genoemd worden (de twee volgende):
de versoepeling in de politiek van de Sovjetunie onder Gorbatsjov tegenover Oost-Europa / de DDR
de ontwikkelingen in de andere Oostbloklanden naar democratisering / waar het
communistisch bewind ingestort is of op instorten staat

25 Maximumscore 2
Voorbeeld van een juist antwoord is:
Mitterand bleef Duitsland als een betrouwbare partner beschouwen omdat Kohl instemde
met de door Frankrijk gewenste economische samenwerking/monetaire integratie van West Europa/de oprichting van de EMU / Kohl afzag van een neutraal Duitsland.


einde uitwerkingen schriftelijk examen HAVO Geschiedenis 2000 1e tijdvak

#3

waarom kies je dan ook geschiedenis,

doe als ik kies
nederlands
wiskunde b
natuurkunde
engels
biologie
scheikunde

is veel gemakkelijker op
nederlands
wiskunde b
natuurkunde
scheikunde
na

grts +he cross


#4

Geschiedenis leek mij wel makkelijk,
ik had het examen van vorig jaar gezien
dat was echt veel makkelijker.