Aapjes kijken

Ecotoerisme is de enige hoop voor Madagaskar. In Zwitserland wordt met Nederlandse hulp een kopie gebouwd van het laatste restje tropisch oerwoud van het eiland. De jungle-etalage moet Europeanen overhalen om Madagaskars exclusieve natuur te bezoeken. Voordat het te laat is.

Het is een wekker waar je niet doorheen slaapt. Luid en matineus. Bij het krieken van de dag brullen ze je letterlijk je tent uit. Lemuren zijn de luidruchtigste en meest beroemde bewoners van Madagaskar. Het geschreeuw van deze halfapen in dit geval een groot grijs-zwart gestreept en bejaard echtpaar is zo indrukwekkend dat het kippenvel een kwartier later nog op je huid staat.

Die nacht hebben we in het natuurpark Masoala van Madagaskar gezocht naar de lemuur-soorten die alleen 's nachts actief zijn. Zoals de aye-aye, de bruine lemuren die er met hun lange klauwen en puntige oren vervaarlijk uitzien. Ook al zijn ze zwaar beschermd, veel Malagasiërs doden de aye-aye zodra ze de kans krijgen. Het bijgeloof wil dat rampspoed onvermijdelijk is als je dit duivelse dier na een ontmoeting laat ontkomen.

Elke, soms dertig meter hoge boom met de favoriete vruchten van de aye-aye wordt door de gids in het pikkedonker met een krachtige zaklantaarn afgespeurd. Als het goed is moeten de ogen van het dier fel oplichten. We vinden verse sporen, half afgekloven vruchten, zien een te grote boa en veel gekko’s, maar ook na uren zoeken blijft de aye-aye verborgen.

Gelukkig hadden we deze halfaap al op zondagmiddag, in slapende toestand gezien in Parc Botanique et Zoologique de Tsimbazaza, de dierentuin van de hoofdstad Antananarivo. Die tuin (omgerekend tien gulden entree voor buitenlanders en één voor nationale bezoekers) geeft een overzichtelijk beeld van de rijke flora en fauna van Madagaskar.

Op borden wordt de bezoeker erop geattendeerd dat het verboden is ‘lemuren te houden, eten of te jagen’. Bij het betonnen onderkomen van de dieren lokt de verzorger me naar binnen. Tegen een redelijke vergoeding laten de suppoosten bezoekers de hokken betreden om de verbaasde dieren van dichtbij te kunnen bekijken.

Ook de verzorger van de Tsiriry, een lelijke eend, geeft een speciale rondleiding. ‘‘Dit is een zeer zeldzame soort’’, legt hij uit. ‘‘En hij smaakt heerlijk’’.

ecoparadijs

De nogal treurige staat van de uitgestrekte dierentuin is exemplarisch voor de conditie waarin de natuur van Madagaskar verkeert. Beroerd, en het wordt snel slechter

De planten en dieren op Madagaskar zijn voor het overgrote deel endemisch. Het zestienhonderd kilometer lange en gemiddeld een paar honderd kilometer brede eiland brak een slordige 165 miljoen jaar geleden los van het Afrikaanse continent. Alleen Groenland, Nieuw Guinea en Borneo zijn grotere eilanden. Het heeft door de geïsoleerde ligging een exclusieve natuurlijke ontwikkeling doorgemaakt. Er zijn prachtig gekleurde kameleons, leguanen en gekko’s. Madagaskar is het exclusieve woongebied van het roofdier de fossa. Er zijn dikke vleermuizen en baobab-bomen die, zo lijkt het wel, met hun wortels naar de wolken grijpen.

Er is ook al veel verdwenen, zoals het dwergnijlpaard. En het mafste beest staat als skelet op de eerste verdieping van het hoofdstedelijk natuurhistorisch museum naast de veel kleinere struisvogel. Het is de drie meter hoge olifantsvogel (Aepyornis) waarvan soms, na een fikse regenbui, nog wel eens een ei, zo groot als een rugbybal, wordt gevonden.

Vermoedelijk zo’n 1.500 jaar geleden arriveerden de eerste mensen op Madagaskar. Aziaten staken met hun boten over naar het westen. Zij bewonen nu de hooglanden in het binnenland van Madagaskar. Aan de kust wonen voornamelijk de bantoes die uit Afrika overvoeren. Het antwoord op de vraag wie er zich nu als eerste vestigde op Madagaskar is nogal afhankeljk van de gesprekspartner: Afrikaan of Aziaat.

Vanaf de komst van de mens is de natuur vernietigd. Steeds sneller. Regenwouden maakten plaats voor eindeloze rijstvelden. De eerste Europese bezoekers zoals Portugezen vanaf 1500 en later Fransen, Engelsen, Nederlanders namen al ebbenhout mee van Madagaskar.

In 1960 werd het eiland, na 64 jaar Frans bestuur, onafhankelijk. De helft van de toen nog aanwezige en toch al uitgedunde regenwouden is sindsdien verdwenen. De afgelopen 25 jaar is Madagaskar bijna permanent bestuurd door de uit het leger afkomstige president Didier Ratsiraka. Onder zijn bewind moest de jonge zelfstandige natie biologisch een van de rijkste landen ter wereld, economisch een van de armste uitgroeien tot een socialistische heilstaat. De voormalige admiraal schreef als president een eigen versie van het Rode Boekje. Ratsiraka’s voornaamste bondgenoten waren de Noord-Koreanen. Zij ontwierpen en bouwden voor hem een protserig paleis. In 1991 schoten zijn Noord-Koreaanse lijfwachten 31 demonstranten zij protesteerden tegen het autoritaire bewind dood voor de deur van zijn paleis.

Na een korte onderbreking in 1993 won Albert Zafy de verkiezingen keerde Ratsiraka in 1997 terug als president. Hij weet van geen ophouden. Hij is opnieuw kanshebber bij de presidentsverkiezingen die 16 december aanstaande worden gehouden. Maar het socialistische gedachtegoed heeft hij afgeworpen. Privatisering is nu het toverwoord. En natuurbescherming is voor alle politici een belangrijk thema geworden. Madagaskar wil nu een ‘humanistische en ecologische republiek’ zijn. De heilstaat moet een ecoparadijs worden.

In een dit jaar gepresenteerd vijfjarenplan noemt Angap, de organisatie die de natuurparken van Madagaskar beheert, twee redenen om nadrukkelijker te ijveren voor natuurbehoud. ‘Een filosofische’ reden: ook de toekomstige generaties hebben recht op een uitbundige natuur. En een ‘economische’: een verantwoorde exploitatie van de natuur is immers een lucratieve en nog nauwelijks benutte bron van inkomsten

lees verder op:nrc handelsblad

Originally posted by flits
[B] lees verder op:

Dat denk je toch niet echt he…

Originally posted by iammadaboutwarez
[B]

Dat denk je toch niet echt he… [/B]

niks is verplicht